Populaire generatieve AI-modellen zoals ChatGPT en Copilot zijn makkelijk in gebruik en wekken daarmee de indruk dat alles wat je ermee kunt ook heel makkelijk is. Je vraagt de chatbot om je tekst te vertalen, even kopiëren en plakken en voilà: een vertaling! Maar aan vertalen met AI zitten toch een hoop haken en ogen. Een vertaalbureau kan je helpen om daar verantwoord mee om te gaan.
Om te beginnen is het belangrijk om te weten dat generatieve AI-modellen (AI-chatbots) niet zijn gemaakt om mee te vertalen. Ze zijn bedoeld om content te genereren, niet meer en niet minder. Uit je ervaringen met je chatvriend weet je waarschijnlijk wel dat het niet altijd goed gaat wanneer je hem ergens om vraagt. Zo kan iemands hand in een gegenereerd plaatje ineens zes vingers hebben of staan er mensen op het corveerooster die er die dag helemaal niet zijn, terwijl je dat nog zo had gezegd. Iets vergelijkbaars kan ook gebeuren wanneer je een AI-model vraagt om een tekst te vertalen, maar dat is nogal lastig te controleren als je een van beide talen niet machtig bent.
Daarbij vraagt een vertaalbureau niet zomaar een chatbot om een tekst te vertalen. Een professioneel bureau maakt gebruik van gespecialiseerde tools en modellen die zijn ontwikkeld voor vertalingen. Zo is de zogeheten ‘ruwe output’ die we gebruiken voor een vertaling met AI al van betere kwaliteit dan die van chatbots zoals ChatGPT. Dat vereist een investering van geld én kennis die voor een vertaalbureau weliswaar haalbaar is, maar niet voor elk bedrijf of individu op zich. Vergelijk het met de klusjesman die je inhuurt voor ingewikkelde klussen in huis: je bent zelf ook een aardige doe-het-zelver, maar de professionele klusjesman beschikt over het beste gereedschap én de juiste kennis en kunde.
Bovendien zijn wij, mensen, als gebruikers van dit soort modellen altijd de eindverantwoordelijke voor de inhoud die we ermee genereren en verspreiden. Er moet dus altijd nog een mens zorgvuldig naar een AI-vertaling kijken. Daarbij moet je rekening houden met de gewenste stijl en aanspreekvormen, de beoogde lezer, het doel van de tekst en ga zo maar door. Een linguïst is hierin getraind en is – zeker niet onbelangrijk – moedertaalspreker van de taal waarin de tekst is vertaald.
Tot slot kent een linguïst de vele andere valkuilen die bij een AI-vertaling komen kijken en weet die hoe je deze adequaat oplost. Een veelvoorkomend probleem is bijvoorbeeld dat technische begrippen niet consistent worden toegepast in de AI-vertaling. Of vice versa: je vraagt het model een begrip op een bepaalde manier te vertalen en dit wordt ongenuanceerd toegepast. Een linguïst valt zoiets meteen op en die gaat dan aan de slag om dit recht te trekken.
Kortom: wil je liever niet dat je vertaling uitpakt zoals de huizen aan het begin van Help, mijn man is klusser? Laat het dan aan een vertrouwd vertaalbureau over.
